De vraag wanneer een artistieke creatie al dan niet kunst is, is al vaak gesteld en er is even vaak
getracht er een antwoord op te geven. Immers; welke criteria dien je daar voor aan te leggen? De
Duitse filosoof Immanuel Kant (1724-1804) meende dat kunst autonoom (niet bepaald door
wetmatigheden), belangeloos (niet per se nuttig), vrij en niet altijd ‘mooi’ hoeft te zijn, aldus
geformuleerd in zijn Kritik der Urteilskraft.
Creativiteit is een voorwaarde voor het maken van kunst, maar hoeft niet altijd te leiden tot kunst.
Een nuttig voorwerp evenwel kan door zijn unieke vormgeving kunst zijn. Uniciteit is daarom een van
de voorwaarden om een creatie tot kunst te bestempelen, al bewees de Amerikaanse kunstenaar
Andy Warhol (1928-1987) dat een geschilderde verzameling van dezelfde lege soepblikken, die
bepaald niet uniek waren te noemen, alleen door het originele idee ze realistisch (en in herhaling)
weer te geven, toch weer de uniciteit verwierf kunst te kunnen zijn.
Creativiteit is een praktische levensvoorwaarde; zonder haar zou je slecht toegerust zijn om in allerlei
situaties de juiste keuzes te kunnen maken. Creativiteit is echter ook een ‘onnutte’ levensvoorwaarde,
in die zin dat zij niet noodzakelijkerwijze leidt tot gebruik of gewin. Zoals we bij sport ons ook,
afgezien van het feit dat bewegen goed voor de fysieke conditie is, niet altijd afvragen wat het nut
ervan is. Trouwens ook bij sport en spel speelt creativiteit, evenals bij kunstzinnig creëren, een grote
rol en dat leidt weer tot ontspanning en geestelijk welzijn. Bij politieke beslissingen inzake
bezuinigingen zijn deze ‘onnutte’ sectoren echter vaak de dupe, omdat onze samenleving is gericht op
nut en gewin in materiële zin.
Om de drie hierboven genoemde ‘Kantiaanse’ voorwaarden,
autonomie, belangeloosheid, vrijheid in vorm zonder restricties een kans te geven in de Oldenzaalse
kunst- en cultuurgemeenschap, zowel in actieve als passieve zin, gaat Muziektheater Bureau Mélange
in het seizoen 2024-2025 op een drietal avonden een Muzisch Café organiseren in de zaal van Hotel
het Landhuis aan de Bentheimerstraat. Zowel professionele als amateur-kunstbeoefenaars van
verschillende disciplines zullen op deze avonden laten horen en zien op welke wijze zij invulling geven
aan hun passie. Er wordt gemusiceerd, er wordt poëzie en proza voorgelezen, er wordt aan
kleinkunst, cabaret en buutreden gedaan en er wordt geëxposeerd, waarbij tevens interviews
plaatsvinden met de kunstenaars en er ook gelegenheid is voor bezoekers van het Muzisch Café aan
het gesprek deel te nemen.
Op deze wijze hoopt het organiserende bureau een sfeer van oprechte
interesse in creativiteit en kunstbeleving onder de inwoners van Oldenzaal te scheppen die in
positieve beleving afstraalt op het samenleven in onze mooie stad. Een stad die niet alleen de leukste
gemeente van Nederland is, maar ook de kunst- en cultuurminnendste gemeente hoopt te worden,
te zijn en te blijven. Hoe belangrijk dat voor een samenleving is onderstreepte toenmalig
Bondspresident Angela Merkel toen ze meer steun toezegde aan de cultuursector tijdens de
coronacrisis: ‘Duitsland is een land van cultuur en we zijn trots op ons uitgebreide aanbod in het hele
land: op de musea, de theaters, de operahuizen, de literatuurclubs en nog veel meer.’
De eerste Muzisch Café-avonden zijn gepland op 1 november 2024 en 11 januari 2025. De datum
voor de derde avond is nog in beraad. Het ligt in de bedoeling dat geïnteresseerden voor een
redelijke prijs lid kunnen worden. Nadere informatie volgt te zijner tijd.
Geert C.A.M. Christenhusz.